"İyi bir afiş sanatçısı sayılabilmek için beyin değil, bilek gücü gerekliydi."

Mengü Ertel

Mengü Ertel

1931’de İstanbul’da doğdu. 12 yaşında babasını yitirince kendi geçimini sağlamak zorunda kaldı. Filmlerde figüranlık ve dublaj yaparak çalıştı. Çocukluğunda Karagöz'e tutkun, kirayla kitap alıp roman okuyan, gençliğinde tiyatroya merak saran çok yönlü bir insandı.

1950’nin ilk yıllarında hem Konservatuar hem de Güzel Sanatlar Akademisinin sınavlarına girdi. Güzel Sanatlar Akademisi okumaya başladı. Sanat eğitimde yazın ustaları, tiyatro sanatçıları ve ressamlar arasında süren bohem yaşam içindeki “seminerlerin” daha etkili olduğunu düşünmektedir. Sanatçı dostlar, değişik sanat dallarıyla kurulan ilişki ve tiyatro tutkusu bu büyük grafik tasarımcının ortaya çıkmasında önemli rol oynadı.

Tiyatro sevdası, bir büyük ustayla Muhsin Ertuğrul'la tanışmasını sağladı. Muhsin Ertuğrul'un yönettiği Küçük Tiyatro'da sanatçılarla birlikte sahne tozu yutmaya başladı.

1950’de dekoratör Kurt Halleger'in yanında çalışmaya başladı ve önünde yeni bir yol ayrımı belirdi.

1960'lı yıllarda Muhsin Ertuğrul'un "Kenterler"in bir oyunu için afiş yapmasını istemesiyle başladığı afiş çalışmalarına, o dönemdeki tüm özel tiyatroların afişlerini yaparak devam etti.

1969’da ilk tiyatro afişleri sergisini açtı. Bu sergisini Berlin, Varşova ve Brüksel'e taşıdı. Yapıtları önemli uluslararası grafik dergilerinde, “Graphis”, “Novum Gebrauchsgrafik”, “Modern Publicty” gibi süreli yayın ve yıllıklarında yayımlandı. Afişleri, Varşova ve Münih Şehir Müzesinin koleksiyonuna girdi.

Yaklaşık kırk yıl boyunca kendi kurduğu San Grafiki, San Reklam ajansını çalıştırdı. Aradan geçen zamanla afiş ve dekorasyon konusunda derinliğine bir uzmanlık kazandı. Shakespeare, Moliere, Buhner, Shaw, Gogol, Çehov, İbsen, Brecht, Borchert, Arthur Miller, Anouilh, Beckett, Geret, İonesco ve ayrıca Türk tiyatrosunun belli başlı yazarlarının tümünün oyunları için afişler hazırladı.

1974'de Cannes Film Şenliğinde katıldığı afiş yarışmasında Jüri Özel Ödülü’nü kazandı.

1975’te daha da büyük bir başarı kazandı. Chaillot Sarayı'nda I. Uluslararası Sinema Festivali ve 30'dan fazla ülkenin katıldığı sanatsal film afişleri yarışmasında, Carl Dreyer'in "Jeanne D'arc'ın Çilesi" filmi için yaptığı afişle büyük ödülü aldı.

1980 Moskova Olimpiyat Oyunları afiş yarışmasında üçüncülük ödülü aldı.

Tiyatro tutkusu yüzünden tiyatro kulisleri ve matbaa makineleri arasında koşuşturup durdu. Bu yüzden adı tiyatro afişçisine çıktı. Dokuz tanesi yurt dışında yirmi beşi aşkın kişisel afiş ve grafik sergisi açtı. Grafikerler Meslek Kuruluşunun kuruluş aşamasında çalıştı.

1998'de Devlet Sanatçısı unvanını aldı.

Son yıllarda gerçekleştirdiği en önemli çalışması ise Pakistan'da Vedat Dalokay'ın projelendirdiği Şah Faysal Camii için yaptığı tasarımlarıdır.

Ayrıca İstanbul Holiday Inn Crowne Plaza için 6 büyük pano tasarladı ve gerçekleştirdi. Bu, sanat aşkıyla, tiyatro ve afişe duyduğu tutkuyla çarpan yürek 2000 yılında ne yazık ki durdu.

Kaynakça:
tr.wikipedia.org/wiki/Mengü_Ertel
ekitap.ktb.gov.tr/TR-80296/
wannart.com/icerik/8002-afislerin-yalin-ve-guclu-ustasi-mengu-ertel

* Biyografi metinleriyle ilgili düzeltme talepleriniz olması halinde lütfen "Bize Ulaşın".


Usta ile ilgili bir anınızı yazmak için lütfen giriş yapın.

DİĞER YAZILAR